voorjaarslezing 'De Sint-Annakerk herleeft'

 De dienst Monumenten van Stad Gent organiseert vandaag haar tweede voorjaarslezing van dit jaar. Vanavond gaat het over de Sint-Annakerk, over de restauratie en de nieuwe bestemming. 

 

Het monument wordt binnenkort opnieuw het ‘hart van de buurt’, een bruisende ontmoetingsplek voor iedereen. Het is deze herbestemming die een grondige restauratie mogelijk maakt. Delhaize stelde WoonWerk architecten, Bressers Architecten en ontwerpbureau Omgeving aan om de restauratie en de herbestemming vorm te geven. 

Herwig Beyaert, restauratie-architect en senior projectmanager bij Bressers Architecten licht kort het ontstaan en de geschiedenis van de kerk toe en vertelt vervolgens aan de hand van heel wat foto’s over de restauratie van de buitengevels, de glas-in-loodramen en het interieur. De werken zijn volop bezig, maar nu al wordt duidelijk hoe het kerkgebouw weer in haar volle glorie zal schitteren.

Rik De Vooght, ir-architect, partner bij WoonWerk architecten Antwerpen toont aan hoe elk deel van het monument een rol speelt in de herbestemming. Het rijk gedecoreerde schip wordt een winkel. De sacristieën en het koor vormen een prachtig decor voor een restaurant. Het balkon bij het oksaal wordt een wijnbar met uitzonderlijk zicht vanaf zeven meter hoogte. Ook ingrepen naar integrale toegankelijkheid en klimatisatie komen aan bod.

discussie over het Groot Vleeshuis

De afgelopen dagen was er in Gent veel discussie over het Groot Vleeshuis. 

 

Een monument in het midden van de binnenstad, op de Groentemarkt, dringend toe aan restauratie. De Stad Gent kondigde aan dat de plannen rond waren, grondige restauratie, waarna het gebouw ingericht gaat worden als overdekte fietsenstalling.

En je raadt het al, heel veel reacties en een heel sloganeske campagne van n-va. Veel reacties waren met de gebruikelijke hysterie. "HeT iS nIeT wAaRdIg!" Red het Vleeshuis! Maar gered van wie of van wat? Wat zou er mis zijn met een invulling als fietsenstalling? Waarom zou een sjakossewinkel een betere invulling zijn? Een kantoor? Een dartshal?

Zelf Luk De Bruyker kon het niet laten:

Van Vlieshuis tot fietskot.

‘Het is goed dat er discussie is’…foeterde Hafsa el Bazioui oenzen groene schepenene oas ze vrijdag ankoendigde dat het Vlieshuis een fietskot wort. Diskussie hiet zij da…’t stad hee beslist en wij keune slikke.

’t Vlieshuis es al lange een ‘zurgenkind’. Uunt opperde oenzen bekendste visboer Guido Meerschaut d’er nen kwalitiatieve vesmort in oender te brengen, nog lank veur dat da in alle steede geing mode worde. Hij botste op ‘nen bleiwe stien’ moar ’t resultoat woas dat hij finalement, als ienige, joarenlank d’en antree ter beschikkeine kreeg.

Moar de diskusse bleef. Uiteindelijk zettege d’er de provincie nen visbokoal in mee streekproducten…en neu staat het gebeiw al ienige tijd gestut om finaal verval tegen te goan.

Oendertussen stoan in ’t anschijn van veel van oens historische gebeiwe fietsrekken (op ’t Sint Boafsplein, op de Kuurnmort, op ’t Veerleplein..), om nog te zwijgen over de vele velo’s die overal, woar dat uuk nie past, worde achtergeloate. Probeer mee nen rolstoel moar ne kier de Gensche binnenstad te doen?

Moar in tijden van bespoareinge moede kreatief zijn…en doar blinkt oens stadbestuur in uit.Minister Diependoale es ‘not amused’…moar op ’t stadhuis zullen ze da wel pareere als spierballengerol van den NVA. En wie es de verliezer in de guule diskussie. De Genteneire mee liefde veur zijnen stad.

 

Waarom de Genteneire verliezer zou zijn door deze herbestemming is mij een raadsel.

Het gebouw wordt gerestaureerd. Er komt een invulling die relatief weinig ingrijpen vereist en het gebouw wordt voor iedereen toegankelijk. Kan niet beter in mijn ogen. 

de appartementen van de Sint-Annakerk

Het voorstel van het consortium Markthal voorziet in de aanbouw van een blok appartementen aan weerszijden van de Sint-Annakerk.

Dit wordt aangehaald als pro-argument omwille van de huizencrisis in Gent, maar dit is tamelijk lachwekkend. Er is in Gent, voor zover ik weet, geen tekort aan luxeappartementen. Het bovenste segment van de markt lijkt mij in het Gentse rijkelijk bediend. En de gedachte dat dit sociale appartementen zouden worden, of zelfs maar betaalbaar, is pas echt lachwekkend (eerder om te huilen, maar bon).

Deze appartementen zullen, zo vermoed ik, essentieel zijn om het financiële plaatje ook maar een beetje rond te krijgen.

Ik heb nog geen idee hoe deze aanbouwen er uit zullen gaan zien (mochten ze er überhaupt komen), dus mijn bedenkingen zijn puur principieel van aard.

Ik kan mij niet inbeelden dat de bevoegde diensten, in deze Onroerend Erfgoed, akkoord gaan met een aanbouw aan de kerk. Dit zou lijnrecht ingaan tegen de beschermde status van het gebouw en van de omgeving.

Veel van de oudere Gentse kerken, de meeste oudere monumenten tout court, hadden allerlei gebouwen rond zich. In de negentiende eeuw is dit allemaal 'opgekuist' en kreeg het centrum brede straten en grote pleinen. Dit paste perfect in de negentiende-eeuwse visie. En toch zou men vandaag niet toelaten dat er tegen het Gravensteen en tegen de Kathedraal appartementen gebouwd worden. 

Als je niet mag aanbouwen terwijl er altijd tegen gebouwd is geweest, waarom zou je dan mogen aanbouwen tegen een gebouw dat altijd op zichzelf heeft gestaan?

De appartementen kunnen ook gebouwd worden, aansluitend aan de bestaande blokken. Naast de kerk, aan beide zijde, bevonden zich parken, met monumentale hekken. Aan de ene zijde staat er nog een rest, deels 'geprivatiseerd', maar dat is een ander verhaal, aan de andere zijde is er een parking van gemaakt.
Vermits het daar ook zeer diep is, zie ik geen argumenten tegen.
Ik zie geen reden om er tegen te zijn dat er iets gebouwd wordt in het parkje en de parking.

*laatste update dezer: 7/06/19

Kruiwagenlezing XXXII

Vanavond is het wederom tijd voor de jaarlijkse Kruiwagenlezing.

Zoals steeds boeiende lezingen over Gent, archeologie en monumentenzorg, georganiseerd door Stad Gent, De Zwarte Doos, Dienst Stadsarcheologie en Monumentenzorg & GVSALM vzw.

Op het programma dit jaar:

- Archeologische opgraving in de Kerkstraat, Gentbrugge
   Jasper Billemont

- Dagelijkse Kost. De materiële cultuur van voedselbereiding - en consumptie in de (post)middeleeuwen
  Maarten Berkers

- De bijzondere geschiedenis van de wijk het Nieuwpoortje 
  Frank Gelaude

- De Parklaan in Gent, een beschermd stadsgezicht
  Daan Declercq



Dit alles vanavond, vanaf 20u in het Sint-Baafshuis, Zaal Van der Noot, Biezekapelstraat 2, Gent, voor slechts 5 euro.

Tot straks!

kruiwagenlezing

Beste vrienden, vandaag kunt u naar de jaarlijkse Kruiwagenlezingen.

deze avond georganiseerd door de Stad Gent, de Zwarte Doos, de dienst Stadsarcheologie, de dienst Monumentenzorg & Architectuur en GVSAM vzw zit wederom barstensvol uiterst interessante lezingen:

het Bisdomplein; een weeshuis op de Scheldeoever door Gunter Stoops & Jasper Billemont;
de Archeologische opgraving Oostakker-Wolfputstraat/Muizelstraat. Van grafveld tot ontginningsnederzetting door Jordi Bruggeman;
Bevindingen bij de restauratie van de traphal in Hotel vanden Meersche: nieuwe (in)zichten in een 18de-eeuws pronkstuk door Fabian Rasson en
het Beheersplan Sint-Pietersplein – herstel van een eenheidsarchitectuur door Veerle Vercauteren.

Dit alles in Cultuurkapel Sint-Vincent, Sint-Antoniuskaai 10, Gent,
op donderdag 9 november 2017 om 20 u.
En dit voor slechts € 5.


tot straks

'zoek iets waar je als kerk mee kunt scoren'

Vandaag brengen we een interessante tekst uit Nederland, van de organisatie Toekomst Religieus Erfgoed. Maar het is, me dunkt, ook voor hier toepasbaar. Hoe kom je als kerk bovenaan de stapel?

De truc om boven op de stapel van een monumentenfonds, instantie of particulier investeerder terecht te komen, is je kerkgebouw in de schijnwerpers te zetten. Charlotte Bonga, actief in de restauratiecommissie van de Sint Willibrorduskerk te Vierakker, legt uit: “Ons devies was en is: haal alles uit de kast wat je kunt bedenken om jouw kerk onderscheidend te laten zijn.”
Tussen 2000 en 2009 werd de negentiende-eeuwse neogotische hallenkerk in het Gelderse dorp aan zowel de buiten- als binnenzijde grondig gerenoveerd. De totale kosten voor deze renovatie bedroegen ruim twee miljoen euro. Met een geloofsgemeenschap van zo’n 450 parochianen en een inwonerstal van om en nabij de 1.200 dorpelingen, had Vierakker niet genoeg aan de giften en inzamelingsacties van de dorpsgemeenschap om een dergelijk bedrag op te halen. De financiering kwam uiteindelijk rond met behulp van een overheidssubsidie en diverse fondsen, waaronder het Prins Bernhard Cultuurfonds en het VSB-fonds. Ook besteedde provincie Gelderland zogeheten NUON-gelden aan de renovatie. De inspanning van de Vierakkers werd beloond. In 2004 is de restauratie bekroond met de Europese Bernhard Remmersprijs, ook wel bekend als de ‘Oscar in de monumentenzorg’.

In Vierakker bestond het recept voor een geslaagde renovatie uit het enthousiasmeren en mobiliseren van zowel de plaatselijke dorpsgemeenschap als mogelijke financiers. Door enthousiast en positief blijven, ook als het tegenzit. Door alles uit het kerkgebouw te halen wat er in zit. En ten slotte door het opzoeken van de publiciteit, openheid van zaken te geven en iedereen bij het proces en bij het kerkgebouw te (blijven) betrekken. Zo organiseert de Willibrorduskerk openstellingen om iedereen toegang te kunnen verlenen tot het kerkgebouw. 'Geld wordt immers niet gestopt in iets wat voor het merendeel van de bevolking verborgen blijft', zo redeneert Bonga.

Wat betreft unieke kwaliteiten had de Willibrorduskerk het vrij gemakkelijk. Het prachtige interieur, de kleurrijke schilderingen en de ligging in het natuurrijke landgoed Suideras zijn belangrijke selling points van het kerkgebouw. Een waarderapport van de Stichting Kerkelijk Kunstbezit omschrijft het interieur zelfs als ‘het best bewaarde authentieke interieur van een dorpskerk uit die tijd’. 'Een kerk die je omarmt als je binnenkomt', aldus Bonga.

Ook plattelandskerken die wellicht niet op deze uitgesproken wijze bekend staan om hun monumentaliteit kunnen kijken naar wat de betreffende kerk bijzonder maakt. Misschien is dat wel de binding met het dorp, de unieke ontstaansgeschiedenis van het kerkgebouw of wellicht de praktische gebruiksmogelijkheden van de ruimte of de ligging van de kerk. Met andere woorden, zoek iets waar je mee kunt scoren, of het nu om restaureren of herbestemmen gaat.