Hier blogt uw Kameraad Harko, kwestie van iedereen die het ook maar vaag zou kunnen interesseren op de hoogte te houden.
Uw kameraad blogt over de zaken die hem interesseren, zoals (religieus) erfgoed, geschiedenis, maar ook de betere muziek!
In Zorgwijzer, van Zorgnet ICURO, een zeer interessant interview met Els Hertogen, algemeen directeur van 11.11.11. Enkele passages:
Uit een recent rapport van WHO bleek dat ongelijkheid meer impact heeft op de gezondheid dan DNA of zelfs medische zorgen.
“Daar schrik ik absoluut niet van.
De ongelijkheid wereldwijd is gigantisch: Elon Musk heeft ruim 500
miljard dollar, terwijl één op de vier mensen wereldwijd honger lijden.
Toegang tot gezond voedsel, drinkbaar water: dat is absolute
basispreventie voor gezondheid. Maar ook toegang tot gezondheidszorg is
heel ongelijk verdeeld, zowel tussen als binnen landen. Uit onderzoek
blijkt dat dit de kans op pandemieën enorm vergroot. Dat hebben we
tijdens de covidpandemie allemaal gezien: omdat heel wat mensen niet
goed geholpen konden worden, bleven er maar nieuwe varianten opduiken en
moesten we allemaal langer binnenblijven. Dat was een mondiale
kwetsbaarheid. Maar wat me toen het meeste heeft gefrappeerd, is dat bij
de vaccins het recht van de sterkste gold. Vooraf werd internationaal
gezegd dat de vaccins wereldwijd gelijk verdeeld zouden worden: eerst
aan zorgverleners, dan aan de meest kwetsbaren. Maar zodra het vaccin er
was, werd dat solidariteitsprincipe overboord gegooid. Dat leidde niet
alleen tot veel meer slachtoffers, maar ook tot langere economische
stilstand op mondiaal niveau.”
Kort na zijn aanstelling besloot president
Trump om het Amerikaanse agentschap voor internationale ontwikkeling
(USAID) op te doeken. Hoe groot is de impact?
“Volgens de laatste schatting van het wetenschappelijke tijdschrift The Lancet
zou dat tegen 2030 leiden tot 22 miljoen extra overlijdens. USAID
investeerde vooral in humanitaire ontwikkelingshulp, waaronder veel
gezondheidszorg. In 2023 ging er 16 miljard dollar naar Afrikaanse
landen, dit werd onder meer besteed aan aidsmedicatie, en centra voor
slachtoffers van seksueel geweld. Er was best wat kritiek op de manier
waarop USAID werkte, met veel focus op Amerikaanse belangen en weinig
evenwaardigheid. Maar als plots hulp van zo’n grootteorde wegvalt, is de
impact uiteraard zeer groot. Bovendien gebeurde het van de ene dag op
de andere, dat is ongezien. Dan gaat het om zeer veel verloren
mensenlevens. Dat valt helaas niet meer te herstellen. Zeker omdat dit
deel uitmaakt van een internationale trend. Globaal is het budget voor
ontwikkelingssamenwerking in 2025 met maar liefst een kwart gedaald in
één jaar tijd. Dat is nooit gezien. En het gaat zeker niet enkel over
middelen. Het is een moreel kantelpunt: bepaalde waarden - zoals
solidariteit en internationale samenwerking - worden overboord gegooid.
Gelukkig is er ook een keerzijde: deze uitdagingen versterken de
verbinding tussen actoren die wél bewust blijven kiezen voor
internationale solidariteit. We laten ons niet zomaar omverblazen en we
laten elkaar niet los.”
Ook België bespaart fors op ontwikkelingshulp: heeft dat een grote impact op wereldschaal?
“Uiteraard is die impact kleiner
dan bij het wegvallen van USAID, maar we zullen het zeker voelen. Ngo’s
zoals 11.11.11 zullen vanaf 2027 een kwart minder middelen krijgen. En
de fiscale aftrek van schenkingen daalt, waardoor we ook daar een
negatieve impact verwachten. Het is jammer dat België meedoet aan een
internationale trend van afbraak, terwijl dat niet hoeft. Ook als klein
land kun je daartegenin gaan en een positieve keuze maken. Maar helaas
zien we in ons land een mentaliteitsverandering. Het idee van
ontwikkelingssamenwerking vanuit solidariteit en herverdeling wordt
omgedraaid: alles moet in functie zijn van ons eigen belang. De
Belgische economie moet erbij winnen en het moet zoveel mogelijk mensen
uit het Zuiden tegenhouden om te migreren naar België.”
Ontwikkelingssamenwerking is in ideologisch vaarwater terechtgekomen, zei u eerder.
“Toen het politieke debat over
ontwikkelingssamenwerking werd gevoerd, in het kader van de begroting,
viel heel erg op dat er niet over feiten werd gesproken. Waartoe heeft
ontwikkelingssamenwerking al bijgedragen, waar loopt het moeilijk, wat
kunnen hefbomen zijn, welke samenwerkingen zijn mogelijk tussen overheid
en ngo’s… Die vragen werden niet gesteld. Het ging louter om
ideologische symbolen: het was tijd om te kiezen voor onszelf, niet voor
solidariteit. En dat is wraakroepend, omdat het bij
ontwikkelingssamenwerking echt over mensenlevens gaat.”
In De Tijd zei Georges-Louis Bouchez (MR): "Ik ken niet één
land dat ons al is komen zeggen: wij zijn nu voldoende ontwikkeld, we
hoeven uw geld niet meer”. Is ontwikkelingssamenwerking inderdaad een
“bodemloze put”?
“Ontwikkelingssamenwerking heeft
wel degelijk dingen veranderd. De sterftecijfers door malaria en polio
zijn bijvoorbeeld drastisch gedaald. Maar ontwikkelingssamenwerking is
niet iets wat je lineair kunt bekijken: er is ongelijkheid, we pompen er
geld in, het is opgelost. Zo werkt het niet. Ontwikkelingssamenwerking
kan een belangrijke hefboom voor verandering zijn, maar daarnaast is het
cruciaal om politiek beleid te voeren rond eerlijke handel, eerlijke
fiscaliteit, klimaatproblemen, enzovoort.”
Is het een logische reflex om in budgettair moeilijke tijden te besparen op ontwikkelingssamenwerking?
“We zien dat er in dat debat een
aantal mythes worden gehanteerd. Dat ontwikkelingshulp niet zou werken,
zoals ik zonet al uitlegde. Dat klopt simpelweg niet. Daarnaast hoor je
vaak dat er geen geld zou zijn. Als je weet dat er vorig jaar 13,5 keer
meer aan defensie is gegeven dan aan ontwikkelingshulp, dan is dat ook
onzin. Zeker omdat alle experten zeggen dat er nood is aan een
combinatie van defensie, diplomatie én ontwikkelingshulp. En dan is er
nog de mythe dat we nu moeten kiezen voor onze eigen mensen. De
covidpandemie heeft duidelijk aangetoond dat de ongelijkheid ook ons
kwetsbaarder maakte.”
Wat zijn volgens u de belangrijkste uitdagingen voor de toekomst?
“Ten eerste zien we dat het
internationaal recht en de universele mensenrechten in vraag worden
gesteld en uitgehold, ook door Belgische politici. Dat is schrijnend,
omdat het gaat over fundamentele menselijkheid. Dat mogen we dus niet
zomaar laten gebeuren. Daarnaast merken we dat - zowel internationaal
als in eigen land - de democratische ruimte kleiner wordt.
Middenveldorganisaties krijgen minder ruimte en bepaalde stemmen worden
weggeduwd. Dat is nefast voor het debat, en het leidt tot meer
ongelijkheid. Ook daar zullen we ons dus tegen blijven verzetten.”
Australische publieke omroep ABC bracht een interessante reportage over maatschappelijke betrokkenheid en activisme bij zusters in New York.
Centraal in de reportage staan de Zusters van Barmhartigheid van Sint-Vincentius a Paulo - Sisters of Charity of New York. Er wordt ingegaan op de spiritualiteit en het ontstaan van de orde en hoe dit leidde tot maatschappelijke betrokkenheid en activisme tijdens de burgerrechtenbeweging van de jaren '60, het werk met AIDS-patiënten tijdens de epidemie van de jaren '80 tot de anti-ICE-protesten van vandaag.
