Vlaamse overheid discrimineert doven in het onderwijs

Fantastisch nieuws uit de Gentse rechtbank van eerste aanleg, de Vlaamse Gemeenschap werd schuldig bevonden aan discriminatie. De ouders van vier dove leerlingen dienden in maart een verzoekschrift in tegen de minister van onderwijs en hun school omdat ze niet voldoende aanpassingen kregen om te kunnen studeren in de school naar hun keuze. Voor slechts 7 van de 30 lesuren kregen ze een doventolk ter hunner beschikking, de rest van de tijd was er gewoonweg geen ondersteuning.
Op zich is dat uiteraard niet 'fantastisch', integendeel, het is ronduit schandalig dat die leerlingen en hun ouders naar een rechtbank moesten stappen om redelijke aanpassingen te verkrijgen. Ronduit fantastisch is wel dat de Vlaamse Gemeenschap schuldig is bevonden. Er werden al heel wat acties ondernomen door de dovengemeenschap, door diverse belangenorganisaties en tal van andere organisaties en bewegingen, met geen enkel gevolg. Hiermee is nog eens duidelijk het belang bewezen van een degelijke discriminatiewet. Sensibilisering is 1 ding, maar een rechterlijke uitspraak is zoveel meer.
De Vlaamse Gemeenschap wordt nu verplicht om deze discriminatie weg te werken. De rechter stelt dat leerlingen een tolkurenpakket van minimun 70% van de lesuren moeten krijgen.

Fevlado, de Federatie van Vlaamse DovenOrganisaties vzw, reageerde ronduit enthousiast:

Fevlado is zeer verheugd met deze principiële uitspraak van de rechtbank van Gent en spreekt van een belangrijke mijlpaal voor gelijke onderwijskansen voor dove leerlingen. Na meer dan 10 jaar (toen voor het eerst een dove leerling beroep kon doen op een tolk) wordt nu eindelijk het recht van alle dove kinderen en jongeren op gelijke onderwijskansen volledig erkend.

Het vonnis van de rechtbank van Gent vormt een eerste grote uitdaging voor de nieuwe minister van Onderwijs Pascal Smet, die ook bevoegd is voor Gelijke kansen. Fevlado hoopt dat de nieuwe minister van Onderwijs en Gelijke kansen het recht van dove jongeren en kinderen op gelijke onderwijskansen in woord en daad naar waarde zal schatten en de nodige redelijke aanpassingen zal voorzien – niet alleen voor de vier leerlingen in kwestie, maar voor alle dove kinderen, jongeren en volwassenen in het regulier middelbaar-, hoger- en volwassenenonderwijs.

Ik zie al uit naar de reactie van Pascal Smet.

Het huidige regeling mbt tolkuren in het onderwijs vind je in deze omzendbrief.
Het volledige persbericht van Fevlado

Een merkwaardige studiedag

Donderdag ging ik naar de studiedag van het SIHO, het steunpunt inclusief hoger onderwijs – steunpunt leren en werken met een functiebeperking in het hoger onderwijs. De eerste studiedag van deze erfopvolger van het VEHHO.

Het was een merkwaardige ervaring. Het SIHO kende een zeer moeizame opstart. Om een of andere duistere reden organiseerde de minister van onderwijs het steunpunt als samenwerkingsverband van enkele instellingen, te weten de Universiteit Gent, de Vrije Universiteit Brussel en de Hogeschool West-Vlaanderen. De personeelsleden van het steunpunt worden aangeworven door de verschillende promotoren, die elk 'hun mannetje' naar voren schuiven. De personeelsleden werken ook elk vanuit 'hun eigen instelling'. Een cohorent beleid wordt hierdoor sterk bemoeilijkt. Waarom de minister niet opteert voor een zelfstandig steunpunt, met een eigen personeelsbeleid, een eigen vestigingsplaats en dergelijke meer is mij een raadsel. Maar bon, we zijn aan het afwijken. Ik ging het hebben over de studiedag.

Eerste presentatie en meteen de interessantste kwam van het Centrum voor Gelijke Kansen en Racismebestrijding, die het hadden over de wettelijke basis voor het inclusief hoger onderwijs en de afdwingbaarheid van de rechten van studenten op redelijke aanpassingen en dergelijke meer.
Bijzonder interessant met heel wat materiaal om op door te werken.

De tweede presentatie was dan weer bijzonder vreemd te noemen. De filosoof van dienst gaf een hele uiteenzetting over kritisch onderwijs en filosofeerde over de kritische benadering van inclusief onderwijs. Het grootste deel van zijn discours bleek te gaan over de liberale kijk op onderwijs, waarbij hij zelf teksten van VVS citeerde (al diegene die beweren dat VVS een linkie winkie organisatie is zouden het moeten gehoord hebben, VVS is gewoon een liberale organisatie). Merkwaardig op zijn zachtst gezegd. Het nut en de meerwaarde van een dergelijke filosofische uiteenzetting zijn mij een raadsel.

Afsluiter van de studiedag was een panelgesprek. Het panel bestond uit de sprekers van de dag, Isabelle Demeester en Jozef Weyns (CGKR) en Beno Schraepen (Plantijn Hogeschool), aangevuld met de immer sympathieke Luc Van de Poele (afdelingshoofd onderwijskwaliteitszorg van de UGent en voorzitter van de commihosfu van de vlor), Martijn Christiaen (ervaringsdeskundige), Patrick Vandelanotte en Rita Stevens (Ouders voor Inclusie), moderator van dit alles Geert Van Hove (prof. Orthopedagogie aan de UGent en een van de promotoren van het SIHO). Het panelgesprek was interessant, met enkele interessante interventies vanuit het publiek.
Blijkbaar zijn er plannen om inclusief hoger onderwijs een nieuwe interpretatie te geven en het ook gaan 'opentrekken' voor jongeren met een verstandelijke beperking. Bijzonder merkwaardig en zelfs betreurenswaardig. Hopelijk was dit gewoon een uitschuiver en niet een nieuwe marsrichting.

Een aantal elementen in deze studiedag lijken mij de 'zaak' van het inclusief hoger onderwijs meer kwaad dan goed te hebben gedaan. Een te sterke nadruk op 'kritisch onderwijs' schrikt meer mensen af dan dat ze de zaak vooruit helpt. En een pleidooi om jongeren met het Syndroom van Down een 'kans te geven om kennis te maken met de universiteit' is ronduit gevaarlijk. Nu al zijn er tal van mensen die bij het term inclusief hoger onderwijs beginnen te steigeren 'we gaan toch geen mongolen beginnen toelaten zeker'. Een amalgaan maken van jongeren met autisme, adhd, rolwagengebruikers met de intellectuele capaciteiten (zoals dat dan heet) en jongeren met een verstandelijke achterstand zijn ronduit gevaarlijk. De doelgroep zelf is er zeker en vast niet mee gediend.

En dit is zeer jammer, het thema van de studiedag 'structuur en cultuur voor inclusie. Hoe verhouden beide zich tot elkaar?' is nochtans interessant genoeg om heel wat mee te doen.
Ik weet niet hoe het met de andere deelnemers zat maar ik bleef in elk geval op mijn honger zitten.

Tenslotte enkele links:
het steunpunt zelve
een Veto artikel over de perikelen met de veelzeggende titel 'Steunpunt met functiebeperkingen Wanbeleid en geklungel'
een parlementaire vraag van Helga Stevens over de perikelen

inclusieve studentenparticipatie

kameraden en vrienden,
donderdagavond was ik te gast in de Dunantlaan. Ik moest daar een hoop studenten wegwijs maken in de boeiende wereld van 'inclusieve studentenparticipatie'.
Een les in het kader van het vak Diversiteit en Inclusie voor de derde bach. pedagogie, ortho en sociaal werk (als ik het goed begrepen heb).
Ik moet zeggen, het was wel eens leuk zo voor de 'klas' staan. Al was het niet eenvoudig om de beginselen van de participatie van studenten met een functiebeperking op een bevattelijke manier uit te leggen. Maar ik hoop dat ik de aanwezigen toch heb kunnen warm maken. Ik hoop dat er toch enkele van de aanwezigen de uitdaging wil aangaan om hun bijdrage te leveren in dit verhaal.
Ter inspiratie de gevleugelde woorden van Gaspar Haenecaert, voormalig coördinator van het VEHHO. Eerst wordt duidelijk de opdracht weergegeven, met daar onmiddelijk de uitdagingen aan gekoppeld."Participatie van studenten met funcitebeperkingen, het aanwenden van hun ervaringsdeskundigheid, het inspireren via voorbeelden,... Dat worden alvast in Vlaanderen de uitdagingen. En het is geen gemakkelijke uitdaging Hoe breng je mensen met ernstige beperkingen op het vlak van mobiliteit samen, hoe vraag je energie van studenten die net dat te kort komen, hoe vraag je studenten die sommige prevalent zelf nog hun strijd dienen te leveren op te komen voor anderen na hen?"