Christmas Truce - Sabaton

 Voor zij die het vieren, een bijzonder gezellig kerstfeest!

Voor de gelegenheid, een passend lied. Vandaag een metalsong, Christmas Truce van Sabaton.

Voor de meezingers onder ons:

Silence
Oh, I remember the silence
On a cold winter day
After many months on the battlefield
And we were used to the violence
Then all the cannons went silent
And the snow fell
Voices sang to me from no man's land

We are all
We are all
We are all
We are all friends!

And today we're all brothers
Tonight we're all friends
A moment of peace in a war that never ends
Today we're all brothers
We drink and unite
Now Christmas has arrived and the snow turns the ground white

Hear carols from the trenches
We sing O Holy Night
Our guns laid to rest among snowflakes
A Christmas in the trenches
A Christmas on the front far from home

Madness (madness)
Oh, I remember the sadness
(Sadness)
We were hiding our tears
(Hiding our tears)
In a foreign land where we faced our fears
(Faced our fears)

We were soldiers
(Soldiers)
Carried the war on our shoulders
(Shoulders)
For our nations
(Nations)
Is that why we bury our friends?
(Bury our friends)

We were all
We were all
We were all
We were all friends
(Yes, we were friends)

And today we're all brothers
Tonight we're all friends
A moment of peace in a war that never ends
Today we're all brothers
We drink and unite
Now Christmas has arrived and the snow turns the ground white

Hear carols from the trenches
We sing O Holy Night
Our guns laid to rest among snowflakes
A Christmas in the trenches
A Christmas on the front far from home

We were all
We were all
We were all
We were all friends
(Yes, we were friends)

And today we're all brothers
Tonight we're all friends
A moment of peace in a war that never ends
Today we're all brothers
We drink and unite
Now Christmas has arrived and the snow turns the ground white

A Christmas on the frontline
We walk among our friends
We don't think about tomorrow
The battle will commence
When we celebrated Christmas
We thought about our friends
Those who never made it home
When the battle had commenced

Gij maan, verdwijn! - Ik wil nacht en duisternis

Gij maan, verdwijn! - Ik wil nacht en duisternis,
zoodat wat om mij is, verkoolt, voor eeuwig,
en wat in mij leeft, sterft - geen hoop, geen kommernis,
ik wil het grote niets, waar geen wind is, niets is.

Geen puinen meer, omdat ik-zelf een puin ben,
geen dromen meer, omdat ik-zelf een droom was,
geen zang, geen zon, – het Niet, waar alles zwart is
en ‘k niet meer zie, wat vroeger lief en schoon was.

O maak me een lijk in 't leven, koud en blauw,
zoo dat mijn wijde, doode oogen altijd staren,
en 'k niet bemerke wat ik strak beschouw,
en 'k eeuwig zoo van nacht tot nachten vare.

Het leven is te hard voor menschen-lijf,
het bloed te rood voor open-brandende ijzer-wonden,
het bloed bijt peinzen uit het lijf, en 'k stijf
nog liever, dan te leve' in pijn heur band gebonden.

Gij witte maan, verdwijn! Uw schijn is logen, spot,
uw glans is waan, - het wanen maakt me bange,
zoodat ik in elk wezen 't lijk reeds zie, dat rot,
en 'k in de boomen weet de spoken waaiend hangen.

'k Wil duisternis - oneindig! - Dood loert aan den wal,
en kogels grijnzen met hun stalen lachers-kreten.
Ik vrees de vrees - en 'k wil dat in het brons-geschal
mijn hart wordt naar den dood, als naar een hond, gesmeten.

Een prachtig gedicht van Daan Boens, gepubliceerd in 1918. In Doods-wensch beschrijft hij meesterlijk de oorlogsmoeiheid, de onvoorstelbare moedeloosheid van het zien en beleven van zo onnoemelijk veel geweld en vernieling en dood, om niets. Laat 11 november een dag zijn in het teken van 'nooit meer oorlog'. Nooit meer 'humanitaire interventies', nooit meer 'precisiebombardementen', nooit meer 'steun aan onze navo-partners'. Nooit meer wapenhandel. Nooit meer oorlog.

profetische woorden van Engels

En uiteindelijk is voor Pruisen - Duitsland geen andere oorlog meer mogelijk dan een wereldoorlog en wel een wereldoorlog van tot heden onvermoede omvang en hevigheid. 8 tot 10 miljoen soldate zullen zich wederzijds afmaken en daarbij heel Europa zo kaal vreten als een sprinkhanenplaag nog nooit gedaan heeft. De verwoestingen van de dertigjarige oorlog, gecomprimeerd in drie à vier jaren en over het hele continent verspreid; hongersnood, epidemieën, algemene verwildering van het leger en van de volksmassa's als gevolg van de acute nood; een hopeloze verwarring in ons kunstmatige mechanisme van handel, industrie en krediet, die op een algemeen bankroet uitloopt; het ineenstorten van de oude staten en van hun traditionele staatkundige wijsheid, zo dat de kronen bij dozijnen op het plaveisel rollen en niemand te vinden is die ze opraapt; de absolute onmogelijkheid te voorzien hoe dit alles zal aflopen en wie als overwinnaar uit de strijd zal treden; slecht één absoluut zeker resultaat: de algemene uitputting en het tot stand komen der voorwaarden voor de uiteindelijke overwinning van de arbeidersklasse.

Dat is 't vooruitzicht wanneer het ten top gedreven systeem van de bewapeningswedloop eindelijk zijn onvermijdelijke vruchten zal dragen. Dat is het, mijne heren vorsten en staatslieden, waarheen u in uw wijsheid het oude Europa gebracht heeft.

Friedrich Engels, London 15 december 1887

 geschreven als inleiding voor: S. Borkheim, Zur Erinnerung fur die deutschen Mordspatrioten. 1806-1807, Hottingen-Zurich, 1888.
geciteerd door Lenin in Profetische woorden, verschenen op 2 juli 1918 in Pravda. Uitgegeven in CW V27. Deze vertaling: Lenin, Over rechtvaardige en onrechtvaardige oorlogen, Uitgeverij Progres, 1990.

Nie wieder Krieg!

11 november 2018 - herdenkingen die barsten van het militarisme, Kriegsministers die met uitgestreken gezicht bloemen leggen terwijl ze bommenwerpers per dozijn bestellen en de wapenindustrie overuren draait.


Vandaag meer dan ooit Nie wieder Krieg!

Die Mütter - een prachtig monument vol wanhoop, radeloosheid, intens verdriet, en solidaire verbondenheid.




meer over Käthe Kollwitz

11 november: nie wieder!

meer over Käthe Kollwitz

11 november - 'Aan een moeder' - Paul van Ostaijen

Haar zoon viel op het slagveld

 

 

 

 

Je hebt me gezegd: ‘Mijn zoon is gevallen, -

 

jij hebt hem niet gekend, zijn voorhoofd niet,

 

of zijn lippen niet

 

of zijn handen; geen van allen

 

die nu naast mij zijn, hebben hem gekend,

 

maar enkel wààr mijn zoon is gevallen, -

 

op het veld van eer.

 

Als ik stappen hoorde op de straat

 

zei ik: zo zal zijn heimkeer

 

zijn. Dat luisteren en verwachten hoeft nu niet meer.

 

De penningen die ik heb willen besparen

 

om hem een jas te kopen,

 

liggen nog in de kast, naast de oorlogprentjes

 

uit zijn jeugdjaren.

 

Je moest voor mijn zoon een gedicht maken,

 

dat leg ik dan naast de prenten in de kast.’

 

 

 

Ik weet, moedertje, je zou graag lezen:

 

‘Wapengeweld, slagveld, held,’

 

want als een eervolle trits, heeft men je die woorden voorgespeld,

 

en van je zoon heb je niets meer dan dat.

 

Woorden die je troosten moeten,

 

omdat je je zoon niet meer zult wekken;

 

je zult zijn koffie niet meer bereiden,

 

steeds als de klok dezelfde uur slaat,

 

hem nooit meer nakijken als hij de straat langs gaat

 

en nou moet je niet meer de woorden bepeinzen

 

die je hem zeggen zou

 

in stervensnood.

 

 

 

Slagveld, veld van eer,

 

vaderland, en de zaak van het recht.

 

 

 

 

Maar ook staat dit geschreven:

 

Je zult niet liegen, niet bedriegen.

 

De laatste kreet van je zoon was: ‘Moedertje,

 

belieg mij niet, belieg mij niet.

 

Mijn vaderland is dood, in de zoenegloed

 

van mijn moeder die ik derven moet.’ -

 

 

 

Je zoon, moedertje, viel niet voor een gerechte zaak,

 

maar zijn bloed werd hem afgeperst door allen,

 

omdat ons de menselike goedheid is ontvallen.

 

Maar ik, wij, wij allen zijn de moordenaars van je zoon

 

en elk woord als eer en held is smaad en hoon.

 

Elk soldaat die valt in de krijg, hij werd getroffen

 

door een sluipmoordenaar.

 

Dit zijn wij allen, allen die het geloof verloren.

 

 

 

Je zoon heeft me gezegd: dit is de goede weg,

 

en ik heb hem gewezen: ja, die weg is de ware.

 

Wij hebben gelogen.

 

‘Demokratie’: wij hebben bedrogen.

 

 

 

Als je zoons zoen aan de bloednatte Aarde

 

nu niet de waarheid heeft vrijgekocht, betaald met zijn warm vlees,

 

dan is er weer niets gebeurd.

 

Om je zoon, om je zoon die viel,

 

werp de glazen kralen van je dwaze woorden weg.

 

Als je zoon die viel,

 

als mijn broeder die nog in de kiel

 

staat van de loopgraven, als al de zoons en al de broers,

 

als de miljoenen verlossers, - laatste teken van de visfiguur, -

 

die weerom brengen de bloedige offerande op dit uur,

 

volgens de oude wet, als de miljoenen kruisen,

 

die zij niet te dragen hadden, dan enkel houten armpjes

 

en rij aan rij, niet hebben vrijgekocht

 

de nieuwe erfzonde van machtbegeren

 

en van waan,

 

 

 

dan wordt dit sakrifisie, volgens de oude wet gedaan,

 

weer nutteloos.

 

Alles is schoonheid. - Herinner je nog je zoon

 

toen hij tegenover je aan de ontbijttafel zat, -

 

wij moeten ons eigen geweten, ons begrijpen bevrijden

 

van de waanzonde.

 

 

 

De miljoenen zwarte fatum-kruisen

 

zijn zwijgend, maar hun zwarte, wijd-open wonde

 

heeft het woord gevonden: Alles is waan, alles is zonde;

 

levenden, vergaart de kleine krachten die u nog blijven

 

tot geloof in het levende leven.

 

Alles is zo grenzeloos schoon, luistert naar dit ontluikend begrijpen

 

in ons geweten.

uit: Paul van Ostaijen, Verzamelde gedichten. (Verzameld werk deel 1 + 2) (ed. Gerrit Borgers). Prometheus / Bert Bakker, Amsterdam 1996. Online bij de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren - link

de Eerste Wereldoorlog en de Gentse socialisten

In het tijdschrift 'Marxistische Studies' deze maand een interessant artikel over de progressieve vredesbeweging ten tijde van de Eerste wereldoorlog van de hand van Maxime Tondeur

Minderheidssocialisten – pacifisten, flaminganten en revolutionairen – tegen de oorlog

Een uittreksel, getiteld 'De Socialistische Jonge Wacht van Gent en de Vredesgroep: vrede en steun aan de Russische revolutie'

Het jaar 1916 vormt een keerpunt in de oorlog, niet militair, maar ideologisch. Het patriottisme en het chauvinisme beginnen af te nemen. De slachtpartijen aan het front, de honger en de ellende achter de linies brengen de mensen weer tot bewustzijn. In de meeste landen nemen de stakingen en de soldatenacties toe. Binnen de sociaaldemocratische organisaties beginnen zich langzamerhand stemmen te verheffen, militanten komen in actie tegen de oorlog, internationale banden worden weer aangehaald.
De Socialistische Jonge Wacht van Gent komt in januari 1916 weer tot leven na achttien maanden lethargie. Ze worden door een Nederlandse kameraad, die de rubriek ‘Uit Holland’ verzorgt in hun tijdschrift, en door een Duitse soldaat bijgepraat over de beweging van Zimmerwald en Kienthal⁹. Ze richten nieuwe afdelingen op en organiseren marxistische conferenties. Daar komen de theorieën aan bod van Nederlandse marxisten als Henriëtte Roland Holst en Herman Gorter, die beiden dissidenten zijn binnen de officiële sociaaldemocratie. Al snel stijgt hun ledenaantal van tachtig naar driehonderdvijftig.
Vanaf mei 1916 oefenen ze kritiek uit op de regeringsdeelname van de BWP. (Emile Vandervelde, die al minister van Staat was sinds augustus 1914, is officieel lid van de regering geworden in januari 1916.) Al die activiteit van een jong radicaal links dat zich ontwikkelt, roept de weerstand op van de lokale partijleiding en vooral dan van Edward Anseele, de bovenbaas van de Gentse federatie.¹⁰
Op 14 januari 1917 wordt de Vredesmotie gepubliceerd; ze zal de politieke breuk van de SJW met de BWP voltrekken.

De Socialistische Jonge Wacht van Gent, in algemene vergadering van 14 januari 1917, onder voorzitterschap van Jozef Cantré, stemt met eenheid de volgende Motie, en drukt de wens uit dat ze zo spoedig mogelijk openbaar wordt gemaakt.
Op haar verschillende congressen verklaarde de Internationale Sociaaldemocratie zich herhaaldelijk tegen de oorlog, alle oorlogen slechts het onvermijdelijke gevolg zijn van de zich immer uitbreidende kapitalistische productie. De arbeidersklasse heeft niet alleen de zwaarste mensenoffers te brengen op de slagvelden, ook in de neutrale landen lijdt zij het sterkst onder de economische crisis die haar dreigt, zowel lichamelijk als zedelijk, ten onder te brengen. Daarom besloot de Internationale, zodra een oorlog ondanks het proletarische verzet uitbreekt, terstond de internationale banden heraan te knopen en al het mogelijke aan te wenden om de oorlog ten spoedigste te doen eindigen. In al de geteisterde landen klimt van dag tot dag het getal socialistische stemmen dat de regeringen toeroept vrede te sluiten en zo spoedig mogelijk het moorden te staken. De Internationale Socialistische Jeugdorganisatie, al de besluiten van Internationale Sociaaldemocratie volmondig bijtredend, zo stemt voor haar deel de Socialistische Jonge Wacht van Gent, bijeengekomen in algemene vergadering van 14 januari 1917, met de vredesbeweging in alle landen ten volste in, en drukt de wens uit dat zo spoedig mogelijk de wapens worden neergelegd.¹¹

Let even op de data. De internationalistische kern van Gent komt tot stand in het kielzog van de conferenties van Zimmerwald en Kienthal. De Vredesmotie, de politieke breuk met de socialistische regeringsdeelname, komt tot stand vóór het uitbreken van de Russische revolutie (maart 1917), en ook vóór elke sociaaldemocratische conferentie voor de vrede. De motie is duidelijk het resultaat van hun eigen ideologische ontwikkeling.
Voor Anseele moet de SJW tot de orde geroepen worden, in naam van de partijdiscipline. Hun manifest roept nochtans niet op om de oorlog om te zetten in een proletarische revolutie. Natuurlijk klagen zij het imperialistische karakter van de oorlog aan, en eisen zij een onmiddellijke vrede zonder annexaties en zonder schadevergoedingen, maar zij willen wel blijven werken binnen het kader van de socialistische beweging. Dat wordt hen niet toegestaan. Op 24 januari wordt hen de toegang geweigerd tot een zitting van het Middencomiteit (een federaal bestuursorgaan). De toegang tot de lokalen van de socialisten is hen voortaan eveneens verboden. Anseele verklaart SJW voor ontbonden en geeft opdracht om een nieuwe ‘loyale’ groep op te richten. Uiteraard maken deze autoritaire maatregelen SJW alleen maar radicaler.
Vanaf augustus 1917 verschijnt het maandblad Roode Jeugd, dat duidelijk de breuk met Gentse BWP-leiding aangeeft.
… de SJW bestonden “uit 350 leden […] ondanks de banvloek over ons uitgesproken door een klein kliekje dat zich het Partijbestuur noemt, alles in ’t geheim schotelt en lepelt, niet eens een partijvergadering durft samenroepen om over de vrede te spreken […] Dan wisten wij wat wij te verwachten hadden: Gezel Anseele wilde niet voor de vrede spreken, duidelijk en onbewimpeld althans.¹²
De leiding van de socialisten probeert de minderheidsgroep te ‘compromitteren’ door ze te beschuldigen van activisme. Maar voor SJW is de Raad van Vlaanderen¹³ een groepje Vlaamse intellectuelen zonder mandaat.
In januari 1918, twee jaar na de heroprichting van de Gentse afdeling van SJW, ontstaat de Vredesgroep der Socialistische Partij. Die breidt de minderheidsbeweging weer uit met de oude socialistische kameraden.

Gezien aan vele partijgenoten die een directe vrede gunstig zijn geweigerd wordt in de partijorganismes, partijbladen en partijlokalen hun mening te laten kennen, hebben tal van ouderen en jongeren, meestal beproefde propagandisten voor de socialistische zaak, geen andere uitweg ziende, besloten zelf een vredesgroep te stichten, die zich noemen zal “Vredesgroep der Socialistische Partij.¹⁴

Zij publiceren een manifest, Ons Standpunt. De groep bevestigt haar resolute breuk met de partijleiding.

… in de uren van de nijpendste nood, waar het ging om woorden in daden om te zetten, waar het ging om het leven van duizenden klassegenoten, werd het proletariaat door hen in de steek gelaten. Het Belgisch regeringssocialisme is geworden doof, stom en blind.¹⁵

De groep bevestigt opnieuw haar geloof in een onmiddellijke vrede, en verkondigt zonder voorbehoud haar steun aan de Oktoberrevolutie in Rusland …

Haar krachtige steun aan de moedige bolsjewistische kameraden en hun hoog niveau in het socialisme. Zij hebben het bloeddorstige regime van de tsaristische autocratie veranderd in een echte socialistische, communistische republiek van de werkende mensen, met gelijkheid van mannen en vrouwen, vrijheid van vereniging, de achturendag en het collectieve bezit van de productiemiddelen, wat het eindelijk doel van onze socialistische strijd is. En dat ondanks alle moeilijkheden die ze hebben moeten overwinnen, verlaten en zelfs weggehoond door bijna de hele Arbeidersinternationale en ondanks de wurggreep van het internationaal kapitalisme.¹⁶

De groep pleit ook voor de oprichting van de Derde Internationale: “De Tweede Internationale kon deze oorlog niet voorkomen, omdat haar historische rol slechts het bijeenbrengen was van arbeidersorganisaties uit verschillende landen. De Derde (Internationale) zal de hele wereld moeten omvatten. Deze brochure draagt daar haar bescheiden steentje toe bij.”¹⁷
Onder de militanten van Roode Jeugd en van de Vredesgroep bevonden zich de textielarbeider Oscar Van den Sompel, die mee de Comunistische Partij oprichtte, de dichter Richard Minne, de secretaris van de bediendenbond Karel Hutse en de beeldhouwer Jozef Cantré. Onder de socialistische minderheid in België was de groep van Gent ongetwijfeld degene die “het meest vooruitstrevend was als men kijkt naar de verkondiging van revolutionaire ideeën”.¹⁸

'Britains Muslim Soldiers'

Kameraden en vrienden, het is nog steeds hoogseison voor herdenkingen van de Eerste Wereldoorlog. De BBC maakte recent een interessante reportage over een stukje islamitisch (en feitelijk ook koloniaal) wereldoorlog-erfgoed.





meer info op de BBC-website
bekijkenswaardig is ook de website van de Woking Moskee.

11 november

De oorlog die Europa en de hele wereld teistert, heeft duidelijk het karakter van een burgerlijke, imperialistische, dynastieke oorlog. De enige echte inhoud, de enige echte betekenis van de oorlog is: strijd om markten en roof van andere landen, het streven om de revolutionaire beweging van het proletariaat en de democratie binnen de verschillende landen te stoppen, het streven om de proletariërs van alle landen te slim af te zijn, hen te verdelen en af te slachten door de loonslaven in het ene land op te hitsen tegen de loonslaven van een andere natie.

uit: W.I. Lenin, Die Aufgaben der revolutionären Sozialdemokratie im europäischen Krieg. 

Belgian refugees

Als maandags filmpje hebben we een 'trailer' van AMSAB over een onderzoeksproject rond Belgische vluchtelingen tijdens de Eerste Wereldoorlog. Dus niet alleen 'historisch' uitermate interessant, maar vooral ook prachtig actueel.


Belgische vluchtelingen 1914-1918 from Amsab-ISG on Vimeo.


Meer info belgianrefugees14-18/.

De Groote Klassenoorlog - imperialisme, toen en vandaag

We kunnen er niet onderuit, de grote herdenking van 100 jaar Groote Oorlog blijft (gelukkig) voortduren. Er worden regelmatig zeer boeiende activiteiten georganiseerd. Vanavond, 13 maart, kun je naar een interessante avond rond het nieuwste boek van Jacques Pauwels.

De Groote Klassenoorlog '14-'18 is een echte aanrader. Op een zeer toegankelijke manier, zoals we van Uitgeverij EPO gewend zijn, worden de mechanisme achter de eerste wereldoorlog bloot gelegd. We lezen hoe een kleine elite hun politieke en economische macht wil behouden en liefst nog uitbreiden. We lezen hoe de eigen bevolking en de eigen soldaten als gevaar werden gezien.
Het boek is doorspekt met prachtige stukjes frontpoëzie en je krijgt een aangrijpend beeld van de onvoorstelbare en onmenselijke gruwel.

Het boek is prachtig maar heeft een groot nadeel, zijn omvang. Regelmatig worden punten samengevat en herhaald, wat de lengte niet ten goede komt. En om het pas echt erg te maken, we krijgen er een annex bovenop, een samenvatting van het boek van Bruno Yammine. Diens boek, Drang nach Westen. De ideologische basis van de Duitse Flamenpolitik (1870-1914) , verdient het evenzeer om gelezen te worden, maar is helaas een uitgegeven studie, dus tamelijk ontoegankelijk voor de geïnteresseerde leek. Dus een goed idee om het samen te vatten, maar geen goed idee om het op te nemen in een op zich al dik boek.

Het zal ongetwijfeld een zeer boeiende avond worden: Jacques Pauwels in gesprek met Ludo De Brabander, doorsneden met poëzie door de enige echte Dichter des Vaderlands.

 

Dus vanavond, 19u30, Ons Huis - Vrijdagsmarkt. Een organisatie van PVDA Gent, Vrede Vzw, Intal en EPO uitgeverij.

Vlaamse beweging en Flamenpolitik

Beste vrienden, vanavond kunnen geïnteresseerde zielen naar een ongetwijfeld boeiende 'dialoogavond' rond de Vlaamse beweging en het Duitse Rijk. De relatie tussen beiden is een heikel onderwerp en het laatste over de Flamenpolitik en haar invloed op de Vlaamse beweging is nog lang niet gezegd.

Tijdens de Eerste Wereldoorlog was de Gentse universiteit een speelbal in de Flamenpolitik van de Duitse bezetter. Na jaren van strijd om een vernederlandste universiteit kregen de Vlamingen in 1916 “hun” universiteit uit handen van de bezetter. De medewerking aan deze “Vlaamse Hogeschool” was een breekpunt tussen passivisten en activisten.
Op donderdag 26 februari 2015 gaan een Belgische en Duitse historicus in dialoog over het activisme, de Flamenpolitik en de impact ervan op de Vlaamse Beweging.
• Lode Wils (1929) is historicus en emeritus hoogleraar van de KULeuven. Hij is bekend voor zijn onderzoek en kennis over de Vlaamse Beweging. Zijn standaardwerk Flamenpolitik en activisme. De Vlaamse Beweging tegenover België tijdens de Eerste Wereldoorlog (1974) werd onlangs opnieuw uitgebracht. Wils was zijn hele carrière lang een geëngageerd historicus die de polemiek niet schuwde.
• Gerhard Hirschfeld (1946) is professor aan de faculteit geschiedenis in Stüttgart. Zijn onderzoeksgebied beslaat Duitsland tijdens de Eerste en Tweede Wereldoorlog en de geschiedenis van Nederland in de 20ste eeuw. Hij is de geknipte gesprekspartner voor Lode Wils.
• Historicus Antoon Vrints (UGent) leidt in en modereert het gesprek.
Historikerdialog
Deze avond past binnen de reeks Historikerdialog van CEGESOMA en de Duitse ambassade. In het kader van deze reeks van publieke debatten over thema’s gelieerd aan de Eerste Wereldoorlog brengen Belgische universiteiten beurtelings een Belgische en Duitse historicus samen. De Gentse Historikerdialog is een samenwerking tussen de Onderzoeksgroep Sociale Geschiedenis na 1750 en UGentMemorie.

Voor de liefhebbers dus, vanavond om 19u30 in het Rommelaere Instituut, in de Kluyskensstraat, aud. Thomas.

"Wie luidt een klok voor hen die creperen als honden?"

Wie luidt een klok voor hen die creperen als honden?
Alleen de monsterlijke razernij van het kanon,
Alleen het jachtige gejakker van het hakkelend geweer
Alleen zij mogen hun gebeden afraffelen,
Voor hen geen spotternij uit klok of kerkgebed,
Geen stem die rouwt, buiten de koren, –
De schrille, waanzinnige koren van de kermende granaten
En de lokroep van de bugels uit treurige contreien.
Waar brandt een kaars voor hun behouden wederkeer?
Niet in de handen van de jongens, maar in hun ogen
glanst eerlang de heilige gloed van hun vaarwel,
Het bleke voorhoofd van de meisjes wordt hun doodskleed;
Hun bloemen de tederheid van stille geesten,
En elke lome schemering het dichtgaan van een vensterluik.

What passing-bells for these who die as cattle?
 Only the monstrous anger of the guns.
 Only the stuttering rifles' rapid rattle
Can patter out their hasty orisons.
No mockeries for them; no prayers nor bells,
Nor any voice of mourning save the choirs,—
The shrill, demented choirs of wailing shells;
And bugles calling for them from sad shires.
What candles may be held to speed them all?
 Not in the hands of boys, but in their eyes
Shall shine the holy glimmers of goodbyes.
 The pallor of girls' brows shall be their pall;
Their flowers the tenderness of patient minds,
And each slow dusk a drawing-down of blinds.

 

Wilfred Owen (18 maart 1893 – 4 november 1918) 
Anthem for Doomed Youth
Nederlandse tekst uit Marxistische Studies

100 jaar moord op Jean Jaurès

Kameraden en vrienden, vandaag is het de honderdste verjaardag van de moord op Jean Jaurès. Een monument in de geschiedenis van de arbeiders- én de vredesbeweging.

Deze Franse filosoof, geboren in 1859, was een van de pioniers van de georganiseerde arbeidersbeweging, medeoprichter van de socialistische partij, l'Humanité en schrijver van de tal van nog zeer lezenswaardige boeken. Hij sprak zich fel uit tegen de oorlogsretoriek en de bewapeningswedloop die uiteindelijk leidde tot het uitbreken van de Eerste wereldoorlog.

Op 31 juli 1914 werd hij in Parijs vermoord door een Franse 'nationalist'. Na de oorlog werd zijn moordenaar vrijgesproken. Een van de juryleden verklaarde: 'Si l’adversaire de la guerre, Jaurès, s’était imposé, la France n’aurait pas pu gagner la guerre'. 

Speciaal voor de gelegenheid heeft het AMSAB een zeer bekijkensaardige video gemaakt:



meer:
de werken van Jaurès

een lezing van Henri Guillemin voor de Zwitserse televisie:





Maar bekijk en beluister vooral deze ode door het muzikale genie Jacques Brel:

Blackadder als bron van kennis over WOI

Op deze maandag sluiten we terug aan bij de traditie van filmpjes op maandag. Vandaag brengen we een panelgesprek van de BBC over fictie en historiografie.





tv-historicus Dan Snow gaat in op de problematiek van de 'verhalen' achter de geschiedenis. Geschiedenis moet je aanschouwelijk maken maar dat betekent vaak ook dat ze 'nagespeeld' wordt. Als je daarnaast nog eens zeer bekijkenswaardige 'historische' fictie zet, dan creëer je de dreiging van een gevaarlijke overlapping en vermenging, waarbij mensen het verhaal van de fictie gaan verwarren met wat er werkelijk gebeurd is. Geschiedschrijving is sowieso al een bepaald verhaal, al bepaalde keuzes die gemaakt worden.

11 november

Kameraden en vrienden,

vandaag herdenken we het einde van de zogenaamde Eerste Wereldoorlog. Een heroïsche naam voor een bloedige, zinloze slagpartij.

In de reeks hoogtepunten van 'onze' westerse beschaving:



Niemand hoeft er zich over te verbazen dat de oorlog, die maar bleef aanslepen, op meer en meer protest ging rekenen. Meer en meer mensen gingen zich vragen stellen bij het nut van de oorlog, de zinloze oorlogsretoriek van de machthebbers, de blaffende officieren in het leger en bij het kapitalisme in zijn geheel. Meer en meer mensen gingen inzien dat kapitalisme onvermijdelijk leidt tot oorlog.
De Eerste Wereldoorlog is niet geëindigd omdat er een bepaalde partij verslagen was, niet omdat de leiders plotseling hun verstand kregen of wat dan ook. De oorlog eindigde omdat de mensen er genoeg van hadden.